Zayıflama İğnesi (GLP-1) Kullananlar İçin Beslenme Takibi

Protein ve kas

Az yenen dönemde vücut yağın yanında kas da kaybedebilir. Çalışmalarda bu ilaçlarla verilen kilonun yaklaşık yüzde 25–40'ı yağsız kütleden (kas, su, organlar) geldi^[1][2]. Bu oran, obezite cerrahisi ve çok düşük kalorili diyetler gibi büyük kilo kaybı sağlayan diğer yöntemlerde görülene benzer^[1]; kayıp büyük olduğu için kası korumak önem kazanır.

Bunun iki ayağı var: yeterli protein ve kuvvet egzersizi. Uzman kuruluşların 2025 ortak önerisinde kilo verme dönemi için günlük kilogram başına 1,2–1,6 gram ya da günde 80–120 gram protein gibi hedefler anılıyor, kuvvet egzersizi ise haftada en az üç gün öneriliyor^[1].

Proteini tek öğüne yığmak yerine her öğüne dağıtırız; iştah çok azsa tabağa önce yoğurt, yumurta, peynir, baklagil ya da et gibi küçük hacimde çok protein veren yiyecekler girer. Yüz yüze takipte vücut analizi kas kütlesindeki değişimi gösterir; kilo kaybının ne kadarının yağdan geldiğini birlikte izleriz.

Az ama besleyici

İştah azaldığında tabak küçülür, ama vitamin, mineral ve lif ihtiyacı küçülmez. Planı az hacimde çok besin veren yiyecekler üzerine kurarız: sebze, baklagil, tam tahıl, meyve ve kaliteli protein. Öğün saatleri acıkmayı beklemeden belirlenir, çünkü öğün atlandığında günün sonunda protein ve sıvı eksik kalır. Sıvı hedefi ayrıca konur; susuz kalmak hem kabızlığı artırır hem de böbrekler için risk oluşturur^[1].

Şikâyet dönemleri

Bulantı ve kabızlık özellikle başlangıçta ve doz artırılan haftalarda sık görülür. Bulantıda daha küçük ve daha sık öğünler, yağlı ve kızartma yemeklerden uzak durmak, yavaş yemek ve doyma hissi gelince durmak önerilir; kabızlıkta sıvı ve lif birlikte, lif yavaş yavaş artırılır^[1]. Kusma, şiddetli karın ağrısı ya da sıvı alamama olursa beklemeden hekiminize başvurmalısınız.

Bırakma dönemi

İlaç bırakıldığında iştah geri gelir. Bir çalışmada ilaç ve yaşam tarzı desteği birlikte kesildiğinde katılımcılar bir yıl içinde verdikleri kilonun yaklaşık üçte ikisini geri aldı^[3]. Geri alım beslenme danışmanlığı sürerken de görüldü; daha yapılandırılmış bir beslenme takibinin bunu ne ölçüde azalttığı henüz araştırılmadı^[1]. Bu yüzden bırakma kararı hekiminizle, önceden hazırlanmış bir beslenme düzeniyle ve gerçekçi bir beklentiyle verilmeli.

İlaç devam ederken öğün düzeni, porsiyon farkındalığı ve hareket alışkanlığı kurarız; bırakmanın ardından gelen haftalarda görüşmeleri sıklaştırır, planı iştahın geri dönüşüne göre ayarlarız. Amacım, ilacın sağladığı kolaylık bittiğinde elinizde uygulayabildiğiniz bir düzenin olması.